Karbon Ayak İzi, İklim Kanunu ve SKDM: Şirketler İçin 2026 Uyum Rehberi
Carbon Footprint, the Climate Law and CBAM: A 2026 Compliance Guide for Companies
Karbon ayak izi, bir kuruluşun faaliyetleri sonucu atmosfere saldığı sera gazlarının toplam miktarını ifade eder. 2026 yılı itibarıyla hem Avrupa Birliği'nin Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması (SKDM/CBAM) hem de Türkiye'de yürürlükteki İklim Kanunu ve Emisyon Ticaret Sistemi (ETS) ile birlikte şirketlerin karbon ayak izi izleme ve raporlama yükümlülükleri belirgin biçimde artmaktadır.
Karbon Ayak İzi Neden Bu Kadar Önemli?
Sera gazları, çevresel etkilerinin yanı sıra iklim değişikliği üzerindeki olumsuz etkileri nedeniyle küresel ölçekte büyük önem taşır. Türkiye, çevre koruma ve sürdürülebilirlik hedefleri doğrultusunda karbon ayak izinin azaltılmasına yönelik yasal düzenlemeler ve teşvikler geliştirmiştir. Bu gelişmeler özellikle ihracatçı şirketler başta olmak üzere birçok sektörü doğrudan etkileyecek; düzenlemelere uyum sağlamayan şirketler hem ticari hem de finansal yaptırımlarla karşılaşabilecektir.
1. Türkiye'de Karbon Ayak İzi ile İlgili Yasal Düzenlemeler
Türkiye'de karbon ayak izine ilişkin düzenlemeler, çevreyi koruma ve sera gazı emisyonlarını kontrol altına alma amacıyla çeşitli yasal ve idari çerçeveler altında yapılmaktadır. Bu düzenlemeler şirketlere izleme ve azaltma yönünde hukuki yükümlülükler getirir.
2. Karbon Ayak İzi Raporlama Yükümlülükleri
Büyük ölçekli sanayi şirketleri ve kamu hizmeti sağlayıcıları, faaliyetlerinin çevresel etkilerini belirli aralıklarla raporlamak zorundadır. Yükümlülük öncelikle büyük kuruluşlara yönelik olsa da, küçük ölçekli işletmeler gönüllü olarak karbon ayak izi raporlaması yapabilir. Karbon ayak izi raporları genellikle şu unsurları içerir:
2026 itibarıyla, aşağıdaki karbon yoğun sektörlerin ürün bazlı emisyon ölçümü ve raporlamasına tabi olması beklenmektedir:
Bu sektörlerde tedarik zinciri emisyonları da değerlendirme kapsamına alınabilir. Düzenlemelerin yakın gelecekte tekstil, kimya, otomotiv yan sanayi, ambalaj ve tarım gibi diğer sektörleri de kapsaması öngörülmektedir.
3. Şirketlerin Şimdiden Atması Gereken Adımlar
Mevzuatın tüm ikincil düzenlemeleriyle yürürlüğe girmesini beklemeden, müvekkil şirketlerimize aşağıdaki hazırlıkları tavsiye ediyoruz:
4. Karbon Ayak İzi Raporlamanın Şirketlere Avantajları
5. Ulusal Karbon Piyasası ve Emisyon Ticaret Sistemi (ETS)
Türkiye, AB ETS'si ile uyum sağlamak için adımlar atmaktadır. Bu süreç, şirketlerin karbon emisyonlarını ticaret yoluyla yönetmelerini ve sınırlamalara tabi olmalarını gerektirebilir.
6. Sertifikalar ve Gönüllü Karbon Ayak İzi Ölçümü
Birçok şirket gönüllü olarak karbon ayak izini ölçmekte ve uluslararası standartlara uygun sertifikalar almaktadır. En bilinenlerden biri ISO 14064 olup; şirketlerin sera gazı emisyonlarını ölçme, raporlama ve doğrulama süreçlerinde belirli bir standarda uyduklarını belgeleyen uluslararası bir akreditasyon çerçevesidir.
7. Sonuç ve Tavsiyeler
Şirketlerin çevreye duyarlı bir yaklaşım benimsemesi ve karbon ayak izini azaltmaya yönelik stratejiler geliştirmesi, yalnızca çevresel sürdürülebilirlik açısından değil, aynı zamanda yasal yükümlülükler açısından da büyük önem taşımaktadır. İzleme, raporlama ve azaltmaya yönelik adımlar; ETS ve SKDM gibi yürürlükteki ve gelişmekte olan düzenlemelere uyumda kritik rol oynar. Bu nedenle karbon ayak izi süreçlerinde hukuki danışmanlık ve stratejik rehberlik, hak ve menfaat kayıplarının önlenmesi bakımından önemlidir. Uyum sürecinizi güvenle yönetebilmek için ekibimizle iletişime geçmeniz yeterlidir.
A carbon footprint is the total amount of greenhouse gases that an organisation releases into the atmosphere as a result of its activities. As of 2026, corporate obligations to monitor and report on carbon footprints are increasing markedly, driven both by the European Union's Carbon Border Adjustment Mechanism (CBAM) and, in Türkiye, by the Climate Law now in force and its Emissions Trading System (ETS).
Why Does the Carbon Footprint Matter So Much?
Greenhouse gases are of major global importance not only because of their environmental effects but also because of their adverse impact on climate change. In line with its environmental-protection and sustainability goals, Türkiye has developed legislation and incentives aimed at reducing the carbon footprint. These developments will directly affect many sectors, above all exporters; companies that fail to comply with the new rules may face both commercial and financial sanctions.
1. Legislation on the Carbon Footprint in Türkiye
In Türkiye, the rules on the carbon footprint are established under various legislative and administrative frameworks with the aim of protecting the environment and bringing greenhouse-gas emissions under control. These rules impose legal obligations on companies to monitor and reduce emissions.
2. Carbon-Footprint Reporting Obligations
Large-scale industrial companies and public-utility providers are required to report the environmental impact of their activities at regular intervals. Although the obligation is directed primarily at large organisations, smaller businesses may report their carbon footprint on a voluntary basis. Carbon-footprint reports generally cover the following elements:
As of 2026, the following carbon-intensive sectors are expected to be subject to product-level emissions measurement and reporting:
In these sectors, supply-chain emissions may also be brought within the scope of assessment. The rules are expected to extend in the near future to other sectors such as textiles, chemicals, the automotive supplier industry, packaging and agriculture.
3. Steps Companies Should Take Now
Without waiting for the legislation to enter into force together with all of its secondary regulations, we advise our client companies to make the following preparations:
4. Advantages of Carbon-Footprint Reporting for Companies
5. The National Carbon Market and the Emissions Trading System (ETS)
Türkiye is taking steps to align with the EU ETS. This process may require companies to manage their carbon emissions through trading and to become subject to caps.
6. Certification and Voluntary Carbon-Footprint Measurement
Many companies measure their carbon footprint voluntarily and obtain certification in accordance with international standards. One of the best known is ISO 14064, an international accreditation framework that certifies a company's compliance with a defined standard in the measurement, reporting and verification of its greenhouse-gas emissions.
7. Conclusion and Recommendations
For companies, adopting an environmentally responsible approach and developing strategies to reduce their carbon footprint is of great importance not only for environmental sustainability but also in terms of legal compliance. Measures to monitor, report and reduce emissions play a critical role in complying with existing and emerging regimes such as the ETS and CBAM. Legal counsel and strategic guidance throughout the carbon-footprint process are therefore essential to prevent the loss of rights and interests. To manage your compliance process with confidence, simply contact our team.
Bu yazı genel hukuki bilgilendirme amacı taşır; somut durumunuz bakımından avukatlık hizmeti yerine geçmez.
This article is for general legal information only and does not substitute for legal counsel on your specific situation.